خراسان را به تو و اولاد نايب السلطنه مرحوم واگذار نموده دولت خداداد و مملكت اجداد را با هم خواهيم خورد و الا آمادهء حرب و جدال باش كه اينك لشكر بىپايان بر سر تو خواهم فرستاد . و مبلغ سيصد هزار تومان انعام به ركن الدوله دادند و او را مأمور بآذربايجان نموده . بعد از ورود ركن الدوله به تبريز ، ابتدا كمال رعايت را از او منظور داشته بعد به اشاره قائم‌مقام نواب معزى اليه را با همراهان او بالتمام در حلقهء محاصره انداخته كه احدى از آنجا خبر بيرون نياورد . در همان روز بهواى تسخير دار الخلافه از تبريز حركت نموده و هفت عرادهء توپ بىاوضاع و هفت هزار سوار و سرباز بىپا را مصحوب خود گردانيده سپاه و لشكريانش به علت سفر زمستان و آنگهى مملكت خراسان « 1 » قدرت حركت از آذربايجان را نداشته مستمسك به بعضى از معاذير شدند . قائم‌مقام به تدابير چند كه در حقيقت منظور و رأى پادشاه بر آن بود مبلغ يكصد وام گرفتن از سفراى روس و انگليس هزار تومان « 2 » از ايلچى انگريز و روس قرض كرده و ايشان را به جهت رد تنخواه استقراضى همراه آورده و تنخواه را قرار داده كه بعد از ورود به دار الخلافه رد نموده لشكر حركت داد . از تبريز حركت كرده وارد اردبيل شدند . و دو برادر از محمد شاه بود كه يكى را بسن نوزده سال و او را خسرو ميرزا مىگفتند و يكى پانزده ساله كه او را جهانگير ميرزا ميگفتند هردو از يك مادر و مادر ايشان

--> ( 1 ) - در نسخهء مجلس آذربايجان . ( 2 ) - در ناسخ التواريخ سى هزار تومان ضبط شده كه سفير انگليس بوسيلهء گرفتن وام از بازرگانان تهيه كرده است . ف .